IŞIKSIZ ORTAMDA ENERJİDEN YARARLANMA
Kemosentez
Kemosentez yapan bazı canlılar, ışık yerine kimyasal tepkimelerden elde ettikleri enerjiyi organik madde sentezinde kullanır.
Kemosentezin tanımı
Kemosentez; bazı canlıların inorganik maddelerin kimyasal dönüşümlerinden sağladığı enerjiyi kullanarak, çoğunlukla karbondioksitten organik madde üretmesidir. Bu süreç için ışık gerekli değildir.
Kemosentez yapan canlılar
Bazı bakteri ve arke grupları kemosentez yapar. Amonyak/amonyum bileşiklerini dönüştüren nitrifikasyon mikroorganizmaları ve bazı kükürt bileşiklerini kullanan mikroorganizmalar örnek verilebilir. Her bakteri ya da arke kemosentez yapmaz.
Enerji kaynağı
Enerji bazı inorganik maddelerin oksidasyonu gibi kimyasal olaylardan sağlanır. Enerji sağlayan madde grubu canlıya göre değişir; ortak nokta ışık yerine kimyasal enerjinin kullanılmasıdır.
Fotosentez ile kemosentez
| Özellik | Fotosentez | Kemosentez |
|---|---|---|
| Enerji kaynağı | Işık enerjisi | Kimyasal tepkimelerden sağlanan enerji |
| Işık gerekir mi? | Evet | Hayır |
| Kimler yapar? | Bitkiler, algler ve bazı bakteriler | Bazı bakteri ve arkeler |
| Ortak temel | Ototrof canlılarda CO₂ karbon kaynağı olarak kullanılabilir; organik madde sentezlenir. | |
Karşılaştırma geneldir: bütün kemosentez yapan canlıların kullandığı inorganik madde veya enerji tepkimesi aynı değildir.
Bu bölümden aklında kalsın
- Kemosentez ışık kullanmadan kimyasal enerjiyle organik madde sentezidir.
- Bazı bakteri ve arkeler bu süreci gerçekleştirir.
- Fotosentezle ortak yönü organik madde üretimi; temel farkı enerji kaynağıdır.
Kendini dene
Yanıtı görmek için soruyu aç.
Fotosentez ve kemosentezin ortak yönü ve temel farkı nedir?
Her ikisinde de ototrof canlılar organik madde sentezleyebilir. Fotosentez ışık enerjisini, kemosentez bazı kimyasal tepkimelerden sağlanan enerjiyi kullanır.