TÜRKİSTAN’DAN TÜRKİYE’YE · 1095’TEN ITIBAREN
Haçlı saldırılarının nedenleri ve genel çerçevesi
Haçlı saldırılarının ortaya çıkmasında dinî inançlar, siyasi iktidar ve toprak arayışı ile ekonomik çıkarlar etkili oldu. Bu etkenlerin ağırlığı seferden sefere değişti.
Dinî nedenler
- Papalığın Avrupalıları sefere çağırması.
- Müslümanlarla savaşanlara cennet vaat edilmesi.
- Hristiyanlarca kutsal sayılan Kudüs ve Filistin’i geri alma isteği.
- Kluni tarikatının sefer çağrısını desteklemesi; Katolik Kilisesi’nin Ortodoks Kilisesi üzerinde nüfuz kurma arayışı.
Siyasi nedenler
- Şövalye ve senyörlerin yeni toprak ve macera arayışı.
- Büyük Selçuklu Devleti’nin Bizans ve Anadolu için tehdit olarak görülmesi.
- Doğu Roma’nın Türklerin ilerleyişi karşısında Avrupa’dan yardım istemesi.
Ekonomik nedenler ve seferin başlaması
- Doğu’nun zenginliklerine erişme ve ticaret yollarını denetleme isteği.
- Avrupa’daki yoksulluk ve kıtlık; topraksız soyluların toprak edinme arzusu.
Papa II. Urbanus’un 1095’teki çağrısı seferleri başlatan kıvılcım oldu; yoksulluk, toprak darlığı ve ticaret yollarının önemi ise daha uzun sürede biriken zemini oluşturdu. Haçlı saldırılarını açıklarken dinî, siyasi ve ekonomik etkenleri birlikte değerlendirmek gerekir.
1095II. Urbanus’un çağrısı
1096–1099I. saldırı
1147–1148II. saldırı
1187Hıttin ve Kudüs’ün alınması
1189–1192III. saldırı
1202–1204IV. saldırı
Bu bölümden aklında kalsın
- Haçlı saldırılarında dinî, siyasi ve ekonomik nedenler birlikte etkili oldu.
- Doğu Roma’nın yardım çağrısı, 1095’teki papalık çağrısı ve Avrupa’daki sosyal-ekonomik koşullar farklı roller oynadı.
- Seferlerin amacı ve sonucu her saldırıda aynı olmadı.