TÜRKİSTAN’DAN TÜRKİYE’YE · 18 EYLÜL 1048
Pasinler Savaşı
Pasinler, Selçukluların Doğu Roma ile Anadolu hâkimiyeti için yaptığı ilk savaş olarak sunulur. Askerî karşılaşmanın ardından gelen diplomatik adımlar da Selçukluların siyasi görünürlüğünü artırdı.
Savaşa giden yol
Dandanakan’dan sonra Selçuklular Anadolu’ya akınlar düzenlemeye başladı. Doğu Roma bu hareketlerden rahatsızdı. Bir Selçuklu şehzadesinin Doğu Romalılar tarafından şehit edilmesi üzerine Tuğrul Bey intikam ve gaza amacıyla harekete geçti.
Pasinler Ovası’nda karşılaşma
- Tarih: 18 Eylül 1048.
- Yer: Erzurum yakınlarındaki Pasinler Ovası.
- Selçuklu komutanları: İbrahim Yınal ve Kutalmış.
- Karşı kuvvetler: Doğu Roma birlikleriyle birlikte Ermeni, Gürcü ve Abaza kuvvetleri.
Savaşın sonunda Bizans’ın müttefiki Gürcü beyi Liparit esir alındı. Tuğrul Bey fidye almadan onu serbest bıraktı.
Askerî üstünlükten siyasi kazanıma
Savaştan sonra elçiler gidip geldi; Doğu Roma’nın barış isteği kabul edilerek anlaşma İstanbul’da karara bağlandı. Anlaşmanın dikkat çeken yönü, İstanbul’daki yıkık caminin onarılarak yeniden ibadete açılmasıydı. Cuma ve bayram namazlarında okunan hutbeye Abbasi halifesinin yanında Tuğrul Bey’in adının da eklenmesi Selçukluların egemenlik iddiasını gösteriyordu. Selçuklu ok-yay işareti mihraba işlendi.
Böylece Pasinler’deki askerî üstünlük, Bizans başkentinde diplomatik ve sembolik bir kazanıma dönüştü. Pasinler, Doğu Roma ile Anadolu hâkimiyeti için yapılan ilk Selçuklu savaşıydı.
Bu bölümden aklında kalsın
- Pasinler 1048’de Erzurum yakınlarında yapıldı.
- İbrahim Yınal ve Kutalmış Selçuklu ordusuna komuta etti.
- Hutbe ve camiyle ilgili düzenlemeler zaferi siyasi-dinî bir kazanıma dönüştürdü.